Sayın TRABZON SMMMO
06/02/2023 TARİHLİ DEPREMLER NEDENİYLE YAPILACAK ZAYİ BELGESİ MÜRACAATLARININ 31 TEMMUZ 2023 TARİHİNE KADAR YAPILMASI HAKKINDA DUYURU
26/07/2023
Bilindiği üzere 06/02/2023 tarihli Depremler nedeniyle, TTK ve VUK uyarınca tutulması ve tasdiki zorunlu olan defterler ve kullanma mecburiyetinde olunan belgeleri, zayi olan mükelleflere ilişkin olarak TTK 82 /7 inci maddesinde belirtilen genel süre (zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde) 7440 Sayılı Kanunun 10’uncu maddesinin 22 nolu fıkrası uyarınca özel olarak yeniden düzenlenmiş olup, konuya ilişkin kanun hükmüne aşağıda yer verilmiştir:
“(22) 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa ve 213 sayılı Kanuna göre tutulması ve tasdiki zorunlu defterleri ile kullanmak mecburiyetinde bulunduğu belgeleri 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle zayi olan mükellefler, durumu öğrendiği tarihten itibaren 31/7/2023 tarihine kadar (bu tarih dâhil) yetkili mahkemeden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Mahkeme bu talebi ivedilikle görüşür ve gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. Ancak bu yerlerde bulunan mükellefin il veya ilçe idare kurullarından defter ve belgelerinin zayi olduğuna ilişkin olarak alacağı belge de yetkili mahkemeden alınmış belge hükmündedir. Böyle bir belge almamış olan mükellef, defterlerini ve belgelerini ibrazdan kaçınmış sayılır. Defter veya belgelerinin iş yerinde veya 3568 sayılı Kanun uyarınca yetkili meslek mensubunun faaliyetlerini yürüttüğü yerde zayi olduğunu beyan eden mükellef, ilgili mahkemeye veya il/ilçe idare kuruluna başvurduğunu gösteren belge ile yeni defterlerin açılış onayını notere yaptırabilir. Şu kadar ki ilgili mahkeme veya kurullarca defter ve belgelerin zayi olmadığına karar verilmesi halinde mükellef, defter ve belgelerini ibrazdan kaçınmış sayılır. Bu fıkra kapsamında yapılan yeni defterlerin tasdiki işleminden 492 sayılı Kanun hükümlerine göre noter harcı, 18/1/1972 tarihli ve 1512 sayılı Noterlik Kanununa göre her ne adla olursa olsun noterlik ücreti alınmaz. 6102 sayılı Kanun ve 213 sayılı Kanun kapsamında tutulması ve tasdiki zorunlu olup elektronik ortamda tutulan defterlerden, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından muhafaza edilen ya da muhafaza edilmek üzere anılan Bakanlığa elektronik ortamda iletilen defterler bakımından bu madde hükümleri uygulanmaz. Mükelleflerin talebine istinaden bu defterlerin teslimine ilişkin usul ve esaslar, Ticaret Bakanlığının görüşü alınarak Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenir.”
Yer verilen kanun hükmünde açıkça belirtildiği üzere; 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle zayi belgesi başvuru süresinin son günü 31.07.2023 tarihi olup, bu sürenin Hazine ve Maliye Bakanlığı’nca ilan edilen mücbir sebep halleri ile doğrudan bir bağlantısı bulunmamaktadır. Bir başka ifade ile Hazine ve Maliye Bakanlığınca ilan edilen mücbir sebep hali, vergi beyanname ve bildirimlerine ilişkin sürelerinin uzatılmasına ilişkin olup, zayi belgesi müracaat süresine ilişkin bir düzenleme içermemektedir.
Mücbir sebep hali nedeniyle, 6/2/2023 ila 31/7/2023 tarihleri arasında verilmesi gereken vergi beyan ve bildirimleri 15/8/2023 tarihine kadar verilmesi gerektiği Hazine ve Maliye Bakanlığının mücbir sebep hali ilanına ilişkin duyurusunda belirtilmiş olmakla birlikte, bu sürenin zayi belgesi müracaatlarına ilişkin bir etkisi bulunmamaktadır.
Bu çerçevede, malum depremler nedeniyle VUK ve TTK hükümlerine göre tutulması ve tasdiki zorunlu olan defterler ile kullanılması zorunlu olan belgeleri zayi olmuş olan mükelleflerin, 7440 sayılı Kanunun 10’uncu maddesinin 22 numaralı fıkrasında belirtilen 31/7/2023 tarihine kadar zayi belgesi müracaatlarını yetkili mahkemelere ya da kanuni düzenleme ile getirilen imkân çerçevesinde İL veya İLÇE idare kurullarına yapılması önem arz ettiği hususunu bilgilendirir, iyi çalışmalar dileriz.
Saygılarımızla…
Yahya ARIKAN
Genel Sekreter
